Educatie

Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland geeft al enkele jaren uitvoering aan het UNESCO Verdrag inzake Bescherming van Immaterieel Erfgoed. Onderdeel van dit verdrag is educatief materiaal voor het Nederlandse onderwijs te ontwikkelen, dat leidt tot meer bewustwording en borging van immaterieel erfgoed. Immaterieel erfgoed is van en voor iedereen en het is heel leuk en leerzaam om met elkaar te praten over elkaars immaterieel erfgoed. Het heeft alles te maken met roots en identiteit.

Unesco scholendag 2019-4

Immaterieel erfgoed is wellicht een wat lastig begrip, zeker om uit te leggen in de klas. Toch is iedereen er dagelijks mee bezig. Want het is levend erfgoed. Het gaat om culturele uitingen die van generatie op generatie worden doorgegeven. Meestal gebeurt dat onbewust, maar soms zetten mensen zich er daadwerkelijk voor in om hun immaterieel erfgoed levend te houden en door te geven.

UNESCO scholendag

Ter voorbereiding op het te ontwikkelen educatief materiaal werd op 24 september 2019, tijdens de jaarlijkse UNESCO Scholendag een drietal workshops uitgevoerd, i.s.m. Curriculumcoaches. Daar deden in totaal zo’n 70 deelnemers aan mee: schoolleiders, leraren en leerlingen van een aantal UNESCO scholen, evenals beleidsmakers en adviseurs.

Curriculumcoaches maakte een leuk filmpje als verslag van de workshops:

Aan het begin van iedere workshop werd aan de deelnemers gevraagd of zij voorbeelden van immaterieel erfgoed in Nederland konden noemen. De meeste deelnemers hadden daar wel een beeld bij. Opvallend was dat er met name landelijk bekende uitingen werden genoemd (Sinterklaas, Herdenking en Viering van 4 en 5 mei, Pride, e.d.), naast een beperkter aantal regionale voorbeelden. Toen deelnemers werd gevraagd om een voorbeeld uit te werken tot een mogelijke onderwijsopdracht, werd door vrijwel iedereen een landelijke vorm van immaterieel erfgoed gekozen. Deze keuze zegt iets over wat men interessant of belangrijk vindt, waarbij landelijke voorbeelden vooralsnog de voorkeur genieten.

Criteria voor immaterieel erfgoed (zoals door UNESCO aangegeven) waren bij de deelnemers niet erg bekend. De vanuit het Kenniscentrum ingebrachte opdrachten hielpen bij het maken van een verdiepingsslag in de groepjes deelnemers. Kritische vragen en opmerkingen zorgden voor een betere doordenking van de voorbeelden die door de groepjes werden uitgewerkt.

Verschillende scholen hebben zich opgegeven voor een vervolgtraject om onderwijs te maken over immaterieel erfgoed. Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland start hiervoor eind 2019 / begin 2020 een ontwikkeltraject bij enkele UNESCO scholen, i.s.m. de Nederlandse UNESCO Commissie en het LKCA. Het doel is om met en op scholen materiaal uit te denken, te vervaardigen en implementeren, essentieel voor het welslagen van de introductie van immaterieel erfgoed in het onderwijs.

Strip

Op dit moment is al wel onderstaande strip te gebruiken. En er zijn een aantal lesbrieven over specifieke vormen van immaterieel erfgoed, zoals circus, St. Maarten, Chanoeka en Driekoningenzingen, beschikbaar. Deze zijn gratis te downloaden en te gebruiken.

 

Alle rechten voorbehouden