De Inventaris Immaterieel Erfgoed Nederland bevat immaterieel erfgoed waarvan de erfgoedgemeenschap, groep of individu een borgingsplan heeft geschreven om het erfgoed toekomst te geven. Dat plan is getoetst door een onafhankelijke Toetsingscommissie. De erfgoedzorg wordt elke twee jaar geëvalueerd.

Beschrijving

De harddraverij Lisse en omstreken is het hoogtepunt van de achtdaagse feestweek met zo'n 90 activiteiten waar een groot deel van het hele dorp voor uitloopt. Voor de draverij wordt de Heereweg speciaal geprepareerd met zand en gras. Rond de start en na de finish worden grote vlakken met zand aangebracht, dit ter voorkoming van blessures bij de paarden als gevolg van uitglijden. Het parcours wordt eveneens voorzien van video- en geluidapparatuur zodat het publiek, waar iemand ook staat op de baan, de volledige koers kan volgen. Wedden op de paarden is een vast onderdeel van de draverij. Het publiek kan daarbij inzetten op de diverse spelvormen. 

Voor het welzijn van de paarden is de hele dag een dierenarts aanwezig. Daarnaast is er in de directe omgeving van het parcours voldoende ruimte voor de verzorging van de paarden en zijn er hitteplannen. 

De traditie van de kortebaan is diep geworteld in Lisse. Veel winkels in het centrum, maar ook ondernemingen op de bedrijfsterreinen, zijn die dag gesloten. Ook het gemeentehuis is gesloten zodat ook de burgemeester naar de 'paardenkoers' kan. De kortebaandraverij en de gehele feestweek in Lisse kan rekenen op massale publieke belangstelling; op de kortebaan komen gemiddeld tussen de 5000 à 6000 bezoekers af. 

Beoefenaars en betrokkenen

De harddraverij wordt georganiseerd door de Harddraverijvereniging Lisse en omstreken. De vereniging kent een zogenaamd gezinslidmaatschap. Van ieder lid zijn ook de partner en eventuele gezinsleden t/m 16 jaar automatisch lid.

Er zijn ruim 2500 gezinslidmaatschappen. Zowel leden als niet-leden doen massaal mee met de evenementen, hetzij als deelnemer, hetzij als publiek. De leden die gratis toegang hebben tot de kortebaan vormen een belangrijk deel van het kortebaanpubliek. Daarnaast zijn er ook ongeveer 1500 niet-leden die kortebaandraverij bezoeken. De kortebaandraverij kan ook via internet worden gevolgd. Ondanks dat het kijken via internet toeneemt, neemt het actieve bezoek aan de kortebaan niet af. 

 

Geschiedenis en ontwikkeling

De eerste kortebaandraverij in Lisse werd gehouden op 9 oktober 1872. Het werd georganiseerd door enkele enthousiaste lieden van het toenmalige logement de Witte Zwaan aan t'Vierkant. De gemeente omarmde het initiatief en vond het geweldig dat een evenement voor de burgerij werd georganiseerd. De gemeente gaf een sponsoring van 30 gulden. Vanaf 1894 is er een  uitgebreid archief ontstaan. Tot 1902 werd de draverij georganiseerd door een zogenaamd organiserend comité. Op 7 augustus 1902 werd de Harddraverijvereniging Lisse & omstreken opgericht en kon men lid worden van de vereniging. In 1906 had de vereniging al 181 leden. 

De kortebaan werd georganiseerd op een stuk land, grenzend aan het t'Vierkant, op een zogenaamde grasbaan. Vanaf het begin werd er aandacht geschonken aan het belang van medewerkers rond de organisatie van het evenement. Ze kregen gratis 'brood met vleesch, een kop koffie en een half fleschje bier'. 

In de jaren '30 van de vorige eeuw ging de kermis deel uitmaken van het feest rond de kortebaandraverij en in 1958 werd afscheid genomen van de grasbaan. Vanaf dat jaar werd kortebaandraverij op verschillende locaties in Lisse georganiseerd. In 1975 is het parcours verplaatst naar de Heereweg in Lisse.  

Eind jaren '60 van de 20ste eeuw is de vereniging sterk gaan expanderen. Gegeven de enorme jaarlijkse belangstelling en waardering van de inwoners van Lisse werd de kortebaantraditie uitgebreid met vele evenementen die nu bekend staan als 'Feestweek Lisse'. In de daarop volgende jaren werd het aantal evenementen verder uitgebouwd, waardoor het een feestweek is voor alle inwoners van Lisse.  

De organisatie rond de kortebaan is in de afgelopen jaren steeds professioneler geworden. Daarnaast is er ook steeds meer aandacht gekomen voor het dierenwelzijn. De baan wordt tijdens de draverij gecontroleerd op een goede en veilige berijdbaarheid voor de paarden en een zweep mag al jaren niet meer gebruikt worden. 

Borgingsacties

2020-2023

  • Met partners wordt gezocht naar verbeteringen bij het verstrekken van informatie zoals uitslagen en klassementen. Zowel voor vaste als eenmalige bezoekers. 
  • De invulling van ondersteunende commissies bij de organisatie van de kortebaan blijven verjongen. Door de jongeren te betrekken bij de ondersteunende commissies kunnen talenten gevonden worden die door kunnen stromen naar andere functies binnen de organisatie.
  • In samenwerking met de Vereniging Oud Lisse wordt één digitale omgeving gecreëerd waarin gewerktgearchiveerd en de informatie ontsloten kan worden 
  • Er wordt samen met de draverijen in de Bollenstreek initiatief genomen voor een gezamenlijk communicatieplan rond de verdere enthousiasmering van het publiek. 
  • Er wordt met andere draverijen onderzocht hoe voor de organisatie van de evenementen elkaars middelen benut kunnen worden.  
  • Jongeren mee te laten draaien bij de organisatie de kortebaandraverij, de ouderen kunnen daarbij als leermeester fungeren. 
  • Er wordt een lobby gevoerd om de draverij toe te voegen aan het omgevingsplan, zodat bepaalde vergunningen en inspraken niet elk jaar aangevraagd hoeven te worden 
  • De draverij valt onder de Harddraverij Vereniging Lisse en omstreken, die veel meer evenementen organiseert. Er wordt onderzocht in hoeverre men de financiën kan versterken door middel van acties. 

Contact

Harddraverijvereniging Lisse en Omstreken
Lisse